ABD’de savaş diplomasisi masada! İran’a 6 maddelik talep listesi! İşte 'Kabul edilemez' o madde!
İsrail, ABD ve İran arasında 23 gündür devam eden savaş sürerken, Washington yönetiminin olası diplomatik çıkış yollarını değerlendirmeye başladığı bildirildi. ABD’li yetkililer, çatışmanın seyrine paralel olarak “savaş sonrası süreç” ve müzakere ihtimallerini masaya yatırırken, krizin birkaç hafta daha sürebileceği öngörülüyor.
Donald Trump’ın, savaşın kademeli şekilde sonlandırılmasına yönelik seçenekleri değerlendirdiği ifade edilirken, danışman ekibinin diplomasi için zemin hazırlamaya çalıştığı aktarıldı. Süreçte özel temsilciler üzerinden olası temas kanallarının da gündeme geldiği belirtiliyor.
SAVAŞ SONA ERERSE NELER ÖNGÖRÜLÜYOR?
Olası bir anlaşma çerçevesinde Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması, İran’ın nükleer faaliyetlerine ilişkin sınırlamalar ve bölgesel silah kapasitesine yönelik düzenlemeler gibi başlıkların yer alabileceği değerlendiriliyor.
ABD ile İran arasında doğrudan bir görüşme yapılmazken, Mısır ve Katar gibi ülkelerin arabuluculuk rolü üstlenerek taraflar arasında mesaj trafiğini yürüttüğü ifade ediliyor. Tarafların müzakere konusunda farklı şartlar öne sürdüğü, ancak diplomasi ihtimalinin tamamen ortadan kalkmadığı belirtiliyor.
İRAN'IN TALEPLERİ NELER?
İran’ın talepleri arasında ateşkes, savaşın yeniden başlamayacağına dair güvence ve tazminat yer alıyor.
ABD’li bir yetkili, Washington’un İran’ın ilerlemesini yavaşlattığı görüşünde olduğunu belirterek, Tahran’ın müzakere masasına oturabileceğini ifade etti.
ABD'NİN İRAN'A 6 ŞARTI
ABD basınına göre yetkili, ABD’nin İran’dan şu başlıklarda 6 şart beklediğini aktardı:
- Füze programının beş yıl süreyle durdurulması.
- Uranyum zenginleştirmenin tamamen sonlandırılması.
- Natanz, İsfahan ve Fordo’daki nükleer tesislerin devre dışı bırakılması.
- Santrifüj ve ilgili ekipmanların üretim ve kullanımına sıkı uluslararası denetim getirilmesi.
- Bölge ülkeleriyle füze kapasitesini 1.000 ile sınırlandıran silah kontrol anlaşmaları yapılması.
- Hizbullah, Husiler ve Hamas gibi vekil güçlere finansman sağlanmaması.
'TAZMİNAT TALEBİ KABUL EDİLEMEZ'
Habere göre Trump ise ateşkes görüşmelerine tamamen karşı olmadığını ancak şu aşamada İran’ın taleplerini karşılamaya sıcak bakmadığını ifade etti.
ABD’li bir yetkili, Trump’ın tazminat talebini "kabul edilemez" olarak değerlendirdiğini aktardı.
Öte yandan, Washington’da İran’a ait dondurulmuş varlıkların iadesi konusunda sınırlı bir müzakere alanı olabileceği değerlendiriliyor.
Trump yönetimi ayrıca, İran’da müzakerelerde muhatap alınacak en yetkili ismin kim olduğu ve hangi ülkenin arabulucu rolünü üstleneceği sorularına yanıt arıyor.
ABD’li yetkililer, geçmişte arabulucu rolü üstlenen Abbas Arakçi'nin karar alma yetkisinin sınırlı olduğunu savunurken, İran’da nihai karar vericilere nasıl ulaşılacağını belirlemeye çalışıyor.
